Waarom is schijnzelfstandigheid een risico voor werkgevers?
Als werkgever riskeer je dat de Belastingdienst een zzp'er achteraf als werknemer ziet. Dit kan leiden tot naheffingen, boetes en verplichtingen zoals loonheffingen en sociale premies. De Belastingdienst beoordeelt onder andere de volgende zaken om te bepalen of er sprake is van loondienst:
- mate van zelfstandigheid
- gezagsverhouding
- manier van beloning
Duidelijkheid is essentieel
Volgens Joost Hopman is de Wet DBA een grijs gebied voor veel bedrijven. Werkgevers zoeken flexibiliteit. Ze riskeren problemen wanneer ze de grens tussen echte zelfstandigen en verkapte werknemers niet kennen. Dit kan zowel financiële als operationele gevolgen hebben.
Zijn advies: “Wees proactief, maak duidelijke afspraken en houdt het nieuws goed in de gaten. Vraag zo nodig naar advies."
Hoe voorkom je schijnzelfstandigheid?
Wil je het risico op schijnzelfstandigheid zo klein mogelijk maken? Doe dan het volgende:
- Gebruik duidelijke opdrachtovereenkomsten – Zorg ervoor dat contracten overeenkomen met de werkelijke situatie.
- Vermijd een gezagsverhouding – Een zzp’er moet de vrijheid hebben om zijn of haar werkzaamheden zelfstandig in te vullen.
- Gebruik goedgekeurde modelovereenkomsten – De Belastingdienst biedt op hun website contractmodellen aan, die helpen om de arbeidsrelatie helder vast te leggen. Let op: deze gelden slechts voor bepaalde sectoren en situaties.
- Voorkom langdurige en exclusieve samenwerking – Werkt een zzp’er jarenlang alleen voor jouw bedrijf, dan vergroot dit het risico op schijnzelfstandigheid.
- Controleer of de opdrachtnemer handelt als zelfstandige – Documenteer de samenwerking en zorg ervoor dat de zzp’er meerdere opdrachtgevers heeft of actief op zoek is naar nieuwe opdrachten. Een eigen profiel op een acquisitieplatform kan hierbij helpen.
Feiten en fabels over de Wet DBA
Er circuleren online en offline veel misverstanden over de Wet DBA. Joost zet de belangrijkste misvattingen op een rij:
- "Met een modelcontract loop ik geen risico" – Onjuist. Het contract moet overeenkomen met de werkelijke situatie.
- "Een zzp’er mag niet te lang voor één opdrachtgever werken" – Gedeeltelijk waar. De duur is niet doorslaggevend. Afhankelijkheid, gezagsverhouding en ondernemerschap spelen een grotere rol.
- "De handhaving is uitgesteld, dus het heeft geen gevolgen" – Onjuist. De Belastingdienst kan nog steeds naheffingen en boetes opleggen bij duidelijke overtredingen.
Wat betekent dit voor jouw organisatie?
De Wet DBA blijft voorlopig een complex en actueel onderwerp. Werkgevers doen er goed aan om hun samenwerkingen met zelfstandigen kritisch te beoordelen en waar nodig juridisch advies in te winnen. Handel proactief en maak duidelijke afspraken. Zo behoud je flexibiliteit en vermijd je onnodige risico's.
Toekomstige wetgeving
Wat goed is om te weten, is dat de Wet Deregulering Beoordeling Arbeidsrelaties een tussenoplossing is. De overheid werkt aan nieuwe wetgeving, waarin zelfstandigheid onder het minimumtarief en bij structurele werkzaamheden strenger getoetst zal worden.